АҚШ Президенті Дональд Трамптың және Украина Президенті Владимир Зеленскийдің қатынастары қайтадан шиеленісті. Трамп Украинаны мемлекет басшысын ауыстыруға шақырып, ресейлік мұнай өңдеу зауыттарына соққыларды тоқтатуды талап етті.
ЖАҢА ҚАҚТЫҒЫСТЫҢ СЕБЕБІ НЕ БОЛДЫ
The Wall Street Journal деректері бойынша, 2026 жылғы 10 қазанда Дональд Трамп Украинаға жаңа Президент сайлаудың уақыты келгенін мәлімдеді. Америкалық көшбасшы Владимир Зеленскийдің соғысты аяқтау туралы келісуге бірнеше рет мүмкіндігі болғанын, бірақ оны пайдаланбағанын мәлімдейді.
Трамп сондай-ақ Киевтен ресейлік мұнай өңдеу зауыттарына соққыларды тоқтатуды талап етті. Ол бұл шабуылдарды АҚШ-тағы және әлемдік нарықтағы дизель отыны бағасының өсуімен байланыстырды. Мәлімдемелер американдық президент Владимир Путинмен келіссөздерден кейін хабарлаған ресейлік дизель жеткізілімдерін кеңейту туралы келісім аясында айтылды.
ЭНЕРГЕТИКАЛЫҚ БІТІМ ТУРАЛЫ НЕ БЕЛГІЛІ
2026 жылғы 11 қазанда Трамп Ресей мен Украина энергетикалық бітімге келіскенін жариялады, ол энергетикалық нысандарға соққыларды дереу тоқтатуды көздейді.
Алайда келісімнің нақты шарттары белгісіз болып қалды. Зеленский жарияланған келісімнің егжей-тегжейлері өзіне белгісіз екенін, бірақ Украина Ресей де украиндық энергетикалық инфрақұрылымға шабуылдарын тоқтатқан жағдайда бітімді сақтауға дайын екенін мәлімдеді. Жариялау сәтінде Мәскеу тарапынан толыққанды келісімнің расталуы болған жоқ.
Зеленский сондай-ақ Ресей 60 күнге толық отты тоқтатуға келіссе, президенттік сайлау өткізуге дайын екенін мәлімдеді.
2025 ЖЫЛДЫҢ АҚПАНЫНДА НЕ БОЛДЫ
2025 жылғы 28 ақпанда Владимир Зеленский Дональд Трамппен келіссөздер үшін Вашингтонға келді. Кездесудің мақсаттарының бірі украиндық пайдалы қазбаларды пайдалану туралы келісімге қол қою болды. Киев экономикалық ынтымақтастық АҚШ-пен байланыстарды нығайтуға көмектеседі деп үміттенді, алайда тараптар Украина үшін қауіпсіздік кепілдіктері мен соғысты аяқтау шарттарына қатысты пікірлері алшақ болды.
Овал кабинетіндегі кездесу барысында әңгіме Трамп, Зеленский және АҚШ вице-президенті Джей Ди Вэнстің қатысуымен жария жанжалға ұласты.
Вэнс қақтығысты дипломатиялық жолмен реттеу қажеттігін талап етті. Зеленский Ресеймен бұрынғы келісімдер бұзылғанын қарсы айтып, мұндай тәсілдің сенімділігіне күмән келтірді. Жауап ретінде Трамп украиндық көшбасшыны АҚШ-қа құрметсіздік танытты деп айыптап, Украина американдық қолдаусыз одан да ауыр салдарларға тап болу қаупі бар екенін мәлімдеді.
Трамп сондай-ақ Зеленскийден отты тоқтату шарттарын қабылдауды талап етіп, АҚШ көмегінсіз Украинаның жағдайы айтарлықтай нашарлайтынын атап өтті. Зеленский өз кезегінде қауіпсіздік кепілдіктерінің қажеттілігін талап етті.
Даудан кейін сапардың қалған бөлігі тоқтатылды. Бірлескен баспасөз конференциясы өтпеді, ал пайдалы қазбалар туралы келісімге сол күні қол қойылмады.
ҚАҚТЫҒЫС АҚШ ПЕН УКРАИНА ҚАТЫНАСТАРЫНА ҚАЛАЙ ӘСЕР ЕТЕДІ
Басылымның бағалауы бойынша, жаңа шиеленіс Украинаға американдық қолдауды сақтауға ұмтылатын еуропалық елдердің күш-жігерін қиындатуы мүмкін.
Келіспеушіліктердің орталығында соғысты аяқтау шарттары, Киев үшін қауіпсіздік кепілдіктері және Вашингтонның Мәскеуге қысым жасау тәсілі қалып отыр. Бұл ретте жарияланған энергетикалық бітімнің екі тарап та растаған жария шарттары әзірге жоқ.
