«North Caspian Operating Company» (NCOC) компаниясынан мемлекет пайдасына ақша өндіріп алу бойынша атқарушылық іс жүргізу мемлекеттік сот орындаушысының әрекеттерін сотта шағымдауға байланысты уақытша тоқтатылды. Әділет министрлігінде материалдар соттан қайтарылғаннан кейін өндіріп алу жалғасатынын атап өтті.
НЕ БЕЛГІЛІ
Әділет министрлігі баспасөз қызметінің мәліметінше, NCOC мемлекеттік сот орындаушысының әрекеттеріне шағымданған. Осыған байланысты Атырау облысының мамандандырылған ауданаралық әкімшілік соты атқарушылық іс жүргізу материалдарын талап етті.
Материалдардың сотта болу кезеңінде атқарушылық іс жүргізу тоқтатылады. Мұндай талап «Атқарушылық іс жүргізу және сот орындаушыларының мәртебесі туралы» Заңның 42-бабы 13-тармақшасында қамтылған.
ӨНДІРІП АЛУ ҚАШАН ЖАЛҒАСАДЫ
Әділет министрлігінде процедураны уақытша тоқтату мемлекеттің NCOC-тан ақша өндіріп алудан бас тартуын білдірмейтінін мәлімдеді.
Материалдар сотпен қайтарылғаннан кейін өндіріп алу жұмыстары заңда белгіленген тәртіппен жалғасады.
КОНТЕКСТ
NCOC-қа қатысты экологиялық айыппұл туралы дау 2022 жылдан бастап, Қашаған кен орнында экологиялық тексеру жүргізілген кезден бері дамып келеді. Оның қорытындысы бойынша белгіленген көлемнен артық күкірт сақтауға қатысты талаптар туындады.
2023 жылғы наурызда белгілі болғандай, Қазақстан компанияға шамамен 2,3 трлн теңге сомасына талап қойып, сотқа жүгінген. Экология министрлігінің хабарлауынша, талаптар рұқсат етілгеннен асатын көлемде күкірт сақтаумен де байланысты болған.
2023 жылғы сәуірде NCOC сотта Атырау облысы экология департаментінің әрекеттеріне дау айтқан. Компания профилактикалық бақылау мен қадағалауды тағайындау туралы актіні, сондай-ақ бұзушылықтарды жою туралы нұсқаманы жоюды талап еткен. Өз кезегінде департамент тексеру нәтижелері 842 мың тонна көлеміндегі шикі газдың қауіпті заттарының бақыланбайтын шығарындыларына да қатысты екенін хабарлаған. Оператор бұл ұстаныммен келіспеп, авариялық шығарындылар болмағанын мәлімдеген.
2024 жылғы ақпанда соттың апелляциялық алқасы дау бойынша шешім шығарды. Бұған дейін сот анықталған 10 экологиялық бұзушылықтың 3-еуін жойған еді, алайда апелляциялық саты айыппұлдардың заңдылығын растады. Экологиялық талаптардың жалпы сомасы 2,3 трлн теңгені құрады.
Сот шешімі заңды күшіне енгеннен кейін NCOC-қа оны ерікті түрде орындау ұсынылды. Ерікті орындау мерзімі 2026 жылғы 20 шілдеде аяқталды, одан кейін мемлекет мәжбүрлеп өндіріп алуға көшті. 21 шілдеде атқарушылық іс жүргізу қозғалып, консорциумның мүлкі мен көлігіне шектеулер енгізілді.
2026 жылғы 7 қыркүйекте атқарушылық іс жүргізудің мәртебесі «тоқтатылды» деп өзгерді.
